سال ۱۴۰۰ سال تولید؛ پشتیبانی‌ها، مانع‌زدایی‌ها

  • هم آوا
    نویسنده: هم آوا
    تاریخ انتشار: اردیبهشت ۷, ۱۴۰۰
    زمان مطالعه: 5 دقيقه

تجربه نامگذاری سالیان اخیر توسط مقام‌ معظم‌ رهبری (مدظله‌العالی) مبتنی بر نگاه آسیب شناسانه ایشان نسبت به فرآیند توسعه و پیشرفت کشور و نامگذاری سال ۱۴۰۰ به عنوان سال «تولید؛ پشتیبانی‌ها، مانع‌زدایی‌ها» نشان میدهد که امر تولید همچنان سرفصل تاکیدات رهبر انقلاب اسلامی است و ناظر بر این واقعیت مهم است که برای کسب یک جایگاه برتر در عرصه‌های جهانی به ویژه در عرصه اقتصادی، حمایت از تولید دانش بنیان به معنای واقعی و به عنوان یک مطالبه و خواست ملی با پشتیبانی کامل حاکمیت و مردم و رفع موانع پیش رو در همه حوزه‌های مرتبط با تولید، مسیر رشد، پیشرفت و توسعه آتی کشور را هموارتر نموده و با شتاب بیشتری پله های رشد و ترقی ایران عزیزمان پیموده خواهد شد و اقتصاد کشور را از وابستگی به نفت رها و در یک مسیر پایدار قرار خواهد داد که اگر به جایگاه اصلی خود دست یابد سبب ایجاد تحولات بسیاری در بخش های مختلف از جمله کاهش بیکاری و فقر زدایی خواهد شد.

این شعار یعنی «تولید؛ پشتیبانی‌ها، مانع‌زدایی‌ها» با تقویت آموزش و پژوهش در واحدهای صنعتی و تولیدی، مراکز تحقیق و توسعه و پشتیبانی هرچه بیشتر از شرکت های دانش بنیان محقق خواهد شد.
در سال ۱۴۰۰ باید موانع زیرساختی تولید در کشور حل شود و واحدهای صنعتی با حرکت به سمت استفاده از دانش و فناوری های نوین، از تولید مونتاژ فاصله بگیرند.

صنعتی شدن و جلوگیری از خام فروشی، خصوصی سازی به معنای واقعی مبتنی بر حفظ نیروی کار و بازسازی و نوسازی واحد تولیدی و به کارگیری تکنولوژی و نوآوری، بکارگیری سیستم بانکی در راستای حمایت از تولید از جمله راهکارهای تحقق شعار امسال است.
براساس آخرین آمار معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری در سال ۹۹، تعداد کل شرکت‌های دانش‌بنیان در کشور به عدد ۵۵۴۷ شرکت رسیده است که از این تعداد، ۵۰۰ شرکت از نوع “شرکت‌های دانش‌بنیان نوپای نوع ۱″، ۶۲۴ شرکت از نوع “شرکت‌های دانش‌بنیان تولیدی نوع ۱″، ۱۳۹۳ شرکت از نوع “شرکت‌های دانش‌بنیان نوپای نوع ۲” و ۳۰۳۰ شرکت از نوع “شرکت‌های دانش‌بنیان تولیدی نوع ۲” هستند.
در شرکت‌های دانش‌بنیان به تفکیک حوزه فناوری نیز “فناوری اطلاعات و ارتباطات و نرم‌افزارهای رایانه‌ای” با ۱۴۱۸ شرکت بالاترین سهم را در اختیار خود قرار داده است و بعد از آن “ماشین‌آلات و تجهیزات پیشرفته” با ۱۲۶۷ شرکت و “برق و الکترونیک،‌ فوتونیک، مخابرات” با ۱۱۱۱ شرکت در رتبه‌های بعدی قرار دارند؛ “وسایل، ملزومات و تجهیزات پزشکی” نیز با ۱۹۹ شرکت کمترین سهم را در میان شرکت‌های دانش‌بنیان دارد.
این شرکت‌ها در مسیر فعالیت خود با مشکلات بسیاری مواجه هستند.
شرکت‌های دانش بنیان ، یکی از مهمترین مراکز بهره وری می باشد که در برنامه ۵ ساله ششم یک سوم از ۸ درصد رشد اقتصادی کشور از محل بهره وری تامین می‌شود.

شرکت‌های دانش بنیان در شرایط تحریم به کمک کشور آمدند و در پایان سال ۹۹ بیش از ۱۸۰ هزار میلیارد تومان فروش داشتندو با حضور این شرکت‌ها ،ایران در حوزه‌های نانو، فضا، سلول‌های بنیادی و زیست فناوری، به رتبه‌های تک رقمی منطقه دست یافت و با رشد ۱۱ درصدی نسبت به میانگین رشد جهانی، توسعه پر شتابی را در حوزه تولید و کارآفرینی دنبال می‌کند.

صاحبان علم و تخصص در حوزه اقتصاد همه متفق‌القول هستند و تأکید دارند که درآمد کشور نباید تک محصولی باشد؛ نفت کالای سرمایه‌ای است و حق فروش و هزینه آن را نداریم اما متأسفانه این کار را انجام می‌دهیم و کشور تک محصولی اداره می‌شود و وابسته به نفت است. نحوه فعالیت این شرکت‌ها نشان می‌دهد که می‌توانند نقش موثری در رفع وابستگی به اقتصاد نفتی و رانت موجود که در ساختارهای اداری رخنه کرده است، داشته باشند.

شرکت‌های دانش‌بنیان یکی از ستون‌های اصلی اقتصاد مقاومتی هستند و هر چقدر بتوانیم آنها را حمایت کنیم به همان اندازه به بهبود اشتغال فارغ التحصیلان دانشگاه کمک کرده‌ایم.
شرکت‌های دانش‌بنیان به توسعه تکنولوژی و رونق اقتصاد و افراد تحصیلکرده برای دست‌یابی سریع‌تر به شغل کمک می کنند و هر چقدر نگاه مدیران کشور به سمت حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان باشد به همان اندازه نیاز به واردات بسیاری از دانش‌ و کالاها کاهش می یابد و توان تولید آنها در کشور تحقق می یابد و از سویی خوداشتغالی و کارآفرینی برای جوانان و نخبگان ایجاد خواهد شد.

شرکت‌های دانش‌بنیان به عنوان بنگاه‌های اقتصاد دانش‌محور از عوامل اساسی رشد تولید سرانه ملی، راهکارهای خودکفایی پایدار در محصولات راهبردی و ارتقای فناوری و افزایش بهره‌وری عوامل تولید بشمار می آیند و با توجه به پویایی و انعطاف‌پذیری بالا، ظرفیت مناسبی برای روبه‌رو شدن با مشکلاتی مانند تحریم دارند.
شرکت‌های دانش بنیان (Knowledge enterprise)، موسسه‌های خصوصی یا تعاونی هستند که به ‌منظور افزایش علم و ثروت، توسعه اقتصادی بر پایه دانش و تحقق اهداف علمی و اقتصادی در راستای گسترش اختراع و نوآوری و در نهایت تجاری‌سازی نتایج تحقیق و توسعه در حوزه فناوری‌های برتر و با ارزش افزوده فراوان تشکیل می‌شود؛ شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان نقش مهمی در رشد اقتصاد غیر نفتی، ایجاد اشتغال برای دانش‌آموختگان دانشگاهی و پیشرفت هر کشوری ایفا می‌کنند.
این شرکت ها در زمینه های مختلف مانند فناوری زیستی، کشاورزی و صنایع غذایی، حوزه دارو و فرآورده‌های پیشرفته حوزه تشخیص و درمان، مواد پیشرفته و محصولات مبتنی بر فناوری های شیمیایی، ماشین آلات و تجهیزات پیشرفته، تجهیزات پزشکی، برق و الکترونیک، فوتونیک، مخابرات و سیستم های خودکار، فناوری اطلاعات و ارتباطات و خدمات تجاری سازی فعال هستند.
اهمیت این شرکت ها در بخش اقتصاد و تولید به حدی است که کارشناسان تاکید دارند تقویت شرکت‌های دانش بنیان به تحقق شعار سال ۱۴۰۰ یعنی «تولید؛ پشتیبانی‌ها، مانع‌زدایی‌ها» کمک بسیاری می کند و لازم است موانع پیش روی آنها هرچه سریعتر برداشته شود تا آنها بتوانند نقش خود را به خوبی در توسعه کشور ایفا کنند.

 


این شعار با پشتیبانی هرچه بیشتر از شرکت های دانش بنیان و تقویت آموزش و پژوهش در واحدهای صنعتی و تولیدی محقق خواهد شد.
مانع زدایی، محور تفکیک ناپذیر در راهبرد توسعه اقتصادی است، واهمیت این موضوع در اقتصاد دانش محور دوچندان می شود زیرا موانع خاصی بر سر راه آن وجود دارد که اگر برداشته شود، رشد اقتصادی نمایان تر خواهد شد.
یکی از مواردی که می تواند پشتیبانی خوبی از شرکت های دانش بنیان داشته باشد، تقویت انجمن های مردمی و غیر دولتی است بعنوان مثال اتاق های بازرگانی می توانند با راه اندازی کمیسیون های تخصصی دانش بنیان در این زمینه حرکت کنند.

انجمن های مردمی حمایت از شرکت های دانش بنیان باید به شکل مطالبه گر فعالیت کنند تا مسائل و موانع موجود به شکل منطقی حل شود، انتخاب عنوان ” تولید؛ پشتیبانی ها، مانع زدایی‌ها ” برای سال ۱۴۰۰ تلنگری به خود بخش خصوصی و شرکت های دانش بنیان نیز است تا بهتر به دنبال رفع موانع باشند و همچنین تذکری به بخش دولتی است تا فرایندها را به درستی و طبق قوانین انجام دهند.

رفع موانع تولید باید متفکرانه صورت گیرد، قوانین، صفر و یک نیستند و قانونگذار باید خوش فکر باشد و به موقع تشخیص دهد که هر قانونی چگونه می تواند منجر به حمایت از تولید شود اما اگر دانش و دیدگاه روشنی نسبت به آن موضوع وجود نداشته باشد، قانون به درستی اجرا نمی شود.

لذا در این شرایط حساس کشور اصلاح ساختار اقتصادی کشور با محوریت حمایت واقعی و نیل به شکوفایی در تولید ملی از ضروریات است که مقام معظم رهبری به درستی در قالب شعار سال ۱۴۰۰ تحت عنوان “تولید، پشتیبانی‌ها، مانع زدایی‌ها ” تبیین و روشن نمودند.

 

به قلم: وحیدرضا نصابی
رئیس هیات مدیره هم‌آوا

دیدگاهتان را بنویسید